İran ordusu ortak komutanlığı, cumartesi günü yaptığı son dakika açıklamasıyla stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın silahlı kuvvetlerin sıkı denetimi altındaki “eski statüsüne geri döndüğünü” ve yeniden kapatıldığını duyurdu. Tahran yönetimi, iyi niyet göstergesi olarak ticari gemilere geçiş izni vermelerine rağmen ABD’nin deniz ablukasını sürdürmesini gerekçe göstererek bu eylemleri “korsanlık ve deniz hırsızlığı” olarak nitelendirdi.
“Sizi Uyardık, Şimdi Tadını Çıkarın”
Boğazın kapatılma kararının ardından İran parlamentosu Ulusal Güvenlik Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi, X (eski adıyla Twitter) platformu üzerinden oldukça dikkat çekici bir mesaj paylaştı: “Sizi uyardık ama görmezden geldiniz. Şimdi Hürmüz Boğazı’nın eski statükoya dönmesinin TADINI ÇIKARIN :))”
Gerçek Vaat Operasyonu (Operation True Promise) Sözcüsü İman Tacik ise yine X üzerinden yaptığı açıklamada, alınan kararın ABD’nin tutumuna doğrudan bir tepki olduğunu vurguladı: “Hürmüz Boğazı şu anda tamamen kontrol altında ve kapalı. Bu kararlı eylem, ABD’nin müdahale ve tacizlerine doğrudan bir yanıttır. Kısıtlama, İran bağlantılı gemilere yönelik tüm yıkıcı eylemler tamamen düzeltilene kadar sıkı bir şekilde yürürlükte kalacaktır.”
Resmi Bildiri: “İyi Niyetimiz Suistimal Edildi”
Hazreti Hatem’ül Enbiya Merkez Karargahı sözcülüğü tarafından hazırlanan ve Tasnim Haber Ajansı ile devlet televizyonu IRIB üzerinden kamuoyuna duyurulan resmi bildiride sürecin detaylarına yer verildi: “İran İslam Cumhuriyeti, önceki müzakerelerdeki anlaşmaların ardından, sınırlı sayıda petrol tankeri ve ticari geminin Hürmüz Boğazı’ndan kontrollü geçişine iyi niyetle izin vermiştir. Ne yazık ki, kötü niyet konusunda sicili kabarık olan Amerikalılar, sözde abluka kisvesi altında korsanlık ve deniz hırsızlığı eylemlerine devam etmektedir.”
Bildirinin devamında, ABD’nin İran gemilerine yönelik tam geçiş özgürlüğü tanımadığı sürece boğazdaki sıkı yönetimin devam edeceği belirtildi: “Bu nedenle Hürmüz Boğazı’nın kontrolü eski haline dönmüştür ve bu stratejik boğaz silahlı kuvvetlerin sıkı yönetimi ve kontrolü altındadır. Amerika Birleşik Devletleri, gemilerin İran’dan hedeflerine ve hedeflerinden tekrar İran’a tam serbest geçişini sağlamadığı sürece, bölgedeki durum sıkı kontrol altında tutulmaya devam edecektir.”
Ateşkes Sürecinde Çarpıcı Gelişme
İran ordusundan gelen bu sert karar ve kapatma adımı, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi’nin cuma günü boğazın tüm ticari gemilere “tamamen açık” olduğunu ilan etmesinin hemen ertesi günü gerçekleşti. Erakçi, bu yumuşama adımının “Lübnan’daki ateşkes doğrultusunda” atıldığını belirtmişti.
Krizin Arka Planı ve Barış Görüşmeleri
Bölgedeki tansiyon, 28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in İran’a yönelik gerçekleştirdiği ortak saldırı ile tırmanmış, Tahran yönetimi bu saldırılara İsrail’e ve ABD unsurlarına ev sahipliği yapan bölge ülkelerine yönelik misillemelerle yanıt vermişti.
Çatışmalar, 8 Nisan tarihinde Pakistan’ın arabuluculuğuyla sağlanan iki haftalık ateşkes sayesinde duraklama dönemine girmişti. Geçtiğimiz hafta sonu Washington ve Tahran heyetleri kalıcı bir barış zemini oluşturmak amacıyla Pakistan’da masaya otururken, İslamabad’da yeni bir diplomatik görüşme turu gerçekleştirilmesi için çabalar halen devam ediyor.
