Türkiye, İsrail güçleri tarafından Gazze’ye gitmeye çalışırken durdurulan ve ardından sınır dışı edilen, 85’i Türk vatandaşı olmak üzere toplam 422 Küresel Sumud Filosu katılımcısının ülkeye getirildiğini duyurdu. Dışişleri Bakanlığı kaynakları, söz konusu grubun bakanlık tarafından koordine edilen tahliye planı çerçevesinde, Tel Aviv’deki Türkiye Büyükelçiliği yetkililerinin gözetiminde İsrail’in Ramon Havalimanı’ndan ayrıldığını bildirdi.
Dışişleri Bakanlığı kaynakları sürece dair şu açıklamayı yaptı: “Dışişleri Bakanlığımızın koordinasyonunda yürütülen tahliye çalışmaları kapsamında, İsrail güçleri tarafından alıkonulan vatandaşlarımız ve Küresel Sumud Filosu’nun üçüncü ülke katılımcıları, Tel Aviv Büyükelçiliğimiz yetkililerinin nezaretinde Ramon Havalimanı’ndan ayrılarak ülkemize doğru yola çıkmışlardır.”
Yetkililer ayrıca, “Özel uçuşlarla, 85’i vatandaşımız olmak üzere 422 filo katılımcısı ülkemize getirilmektedir.” ifadelerini kullandı. Öte yandan Fransa da, filoda bulunan 37 Fransız vatandaşının İsrail makamları tarafından Türkiye’ye sınır dışı edilmekte olduğunu doğruladı.
İsrail Yabancı Aktivistlerin Sınır Dışı Edildiğini Açıkladı
Gözaltındaki eylemcilere yönelik muamelelerin küresel çapta kınanmasının ardından İsrail, perşembe günü yaptığı açıklamayla filodan alınan tüm yabancı aktivistlerin sınır dışı edildiğini bildirdi. Gazze ablukasını kırmak amacıyla pazartesi günü denize açılan ve İsrail güçlerince durdurulan 430’dan fazla uluslararası aktivist alıkonulmuştu.
İsrail Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Oren Marmorstein, kendi tabiriyle “halkla ilişkiler filosu” içerisinde yer alan tüm yabancıların ülkeden gönderildiğini belirterek şu resmi açıklamayı yaptı: “İsrail, Gazze’ye yönelik yasal deniz ablukasının ihlal edilmesine hiçbir şekilde izin vermeyecektir.”
Aktivistlerin savunmasını üstlenen hukuk merkezi Adalah, perşembe günü erken saatlerde filo üyelerinin çoğunun İsrail’in güneyindeki Ramon Havalimanı’ndan sınır dışı edilmek üzere yola çıkarıldığını belirtmişti. Kurum ayrıca eylemcilerin Gazze yakınlarındaki Necef Çölü’nde bulunan Ktziot hapishanesinde tutulduğunu açıkladı. Bir Adalah yetkilisi, Mısırlı aktivistlerin İsrail sınırındaki Taba’ya, Ürdünlü katılımcıların ise Akabe’ye transfer edildiğini aktardı.
Fransa ve İtalya’dan Ben-Gvir’in Videosuna Tepki
Sınır dışı işlemleri, İsrail’in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir’in gözaltındaki eylemcileri elleri kelepçeli ve başları yere eğik şekilde gösteren bir video yayınlamasının gölgesinde gerçekleşti. “İsrail’e hoş geldiniz” başlığıyla paylaşılan görüntülerde, Ben-Gvir’in tutukluları sözlü tacize maruz bıraktığı ve aralarında İsrail bayrağı dalgalandırdığı görüldü.
Fransa Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Pascal Confavreux, Paris’in videodan duyduğu rahatsızlığı iletmek üzere perşembe günü üst düzey bir İsrailli diplomatın çağrıldığını bildirdi. Confavreux, İtalya Dışişleri Bakanı’nın daha önceki çağrısına atıfta bulunarak, Ben-Gvir’e yaptırım uygulanmasını konuşmak için şu an erken olduğunu dile getirdi.
İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani ise Avrupa Birliği’nden Ben-Gvir’e “filoya karşı işlenen kabul edilemez eylemler nedeniyle” yaptırım kararı almasını talep ettiğini söyledi. İngiltere, “kışkırtıcı” olarak nitelendirdiği videonun ardından İsrail’in ülkedeki en üst düzey diplomatını Dışişleri Bakanlığı’na çağırdı. Söz konusu video nedeniyle Ben-Gvir; İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Dışişleri Bakanı Gideon Saar ve ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee tarafından da eleştirildi.
Aktivistlerden Kötü Muamele İddiaları
Aktivistlerin Gazze ablukasını delmek için başlattığı son girişim olan ve yaklaşık 50 gemiden oluşan Küresel Sumud Filosu, geçen hafta Türkiye’den yola çıkmıştı. Adalah Hukuk Direktörü Suhad Bishara çarşamba günü AFP’ye yaptığı açıklamada, avukatların yüzlerce katılımcının “çoğuna” hukuki danışmanlık hizmeti sunabildiğini, ancak bazılarının avukat desteği olmadan mahkemeye çıkarıldığını aktardı.
Bishara açıklamasında, “Hastaneye kaldırılan en az iki katılımcı olduğunu biliyoruz… her ikisi de plastik mermilerle vurulmuş.” dedi. Ayrıca diğer bazı aktivistlerin kaburgalarının kırılmış olabileceğinden şüphelendiklerini belirtti.
Filo üyeleriyle birlikte gözaltına alınan ve ilk etapta sınır dışı edilen İtalyan gazeteci Alessandro Mantovani, perşembe günü Roma’daki Fiumicino Havalimanı’nda yaşadıklarını şu doğrudan sözlerle anlattı: “Ellerimiz kelepçeli ve ayaklarımız zincirli bir şekilde Ben Gurion Havalimanı’na götürüldük ve Atina’ya giden bir uçağa bindirildik. Bizi dövdüler. Tekme ve yumruk attılar ve ‘İsrail’e hoş geldiniz’ diye bağırdılar.”
2007 yılından bu yana abluka altında tutulan Gazze’nin tüm giriş noktaları İsrail tarafından kontrol ediliyor. Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki saldırısının ardından patlak veren Gazze savaşından bu yana bölge; gıda, ilaç ve temel insani malzemeler konusunda büyük kıtlık yaşıyor ve İsrail zaman zaman yardımların geçişini tamamen engelliyor. Geçtiğimiz ay uluslararası sularda, Yunanistan açıklarında durdurulan bir önceki filodaki aktivistlerin çoğu Avrupa’ya gönderilmişti. İsrail’e götürülerek birkaç gün tutulan iki eylemci de daha sonra sınır dışı edilmişti.
