Meksika ordusu, pazar günü gerçekleştirdiği devasa bir askeri operasyonla Jalisco Yeni Nesil Karteli’nin (CJNG) liderini etkisiz hale getirdi. Batı Yarımküre’nin en güçlü suç şebekelerinden birine vurulan bu büyük darbe, ülkenin çeşitli eyaletlerinde kartel üyeleri tarafından koordine edilen şiddet ve kaos olaylarının patlak vermesine yol açtı.
Yetkili makamlarca kimliğinin gizli kalması şartıyla yapılan açıklamaya göre, kamuoyunda “El Mencho” lakabıyla tanınan Nemesio Ruben Oseguera Cervantes, Jalisco eyaletinin batısında düzenlenen baskında öldürüldü. Operasyonun, güvenlik güçlerinin uzun süredir Oseguera Cervantes’in saklandığından şüphelendiği, eski askerlerden oluşan profesyonel bir koruma timi tarafından korunan dağlık Tapalpa kasabasında yapıldığı bildirildi.
Dünyanın en çok aranan isimleri arasında yer alan 59 yaşındaki uyuşturucu baronu için ABD Dışişleri Bakanlığı, yakalanmasını sağlayacak bilgiler karşılığında 15 milyon dolara kadar ödül vadetmişti. Ayrıca, 2017 yılından bu yana ABD Columbia Bölgesi Bölge Mahkemesi tarafından kendisi hakkında çok sayıda iddianame hazırlanmıştı.
Yanan Barikatlar ve Sokağa Çıkma Yasakları
Askeri müdahaleden saatler önce ve sonrasında, kartellerin askeri hareketliliği engellemek için sıklıkla başvurduğu yanan araçlardan oluşan barikatlar birçok yolda boy gösterdi. Sosyal medyaya yansıyan videolarda, turistik Puerto Vallarta şehri üzerinde yükselen yoğun dumanlar ve eyalet başkenti Guadalajara’daki havalimanında panik içinde kaçışan yolcular dikkat çekti. Air Canada, güvenlik endişeleri sebebiyle pazar öğleden sonra Puerto Vallarta’ya uçuşları iptal ettiğini ve yolcularına havalimanına gitmemelerini tavsiye ettiğini duyurdu.
ABD Büyükelçiliği, birçok Meksika eyaletindeki vatandaşları için acil bir güvenlik uyarısı yayımlayarak ikinci bir duyuruya kadar güvenli yerlerden ayrılmamalarını istedi. Bu kritik uyarı; Puerto Vallarta, Chapala ve Guadalajara dahil Jalisco’nun yanı sıra Tamaulipas (Reynosa bölgesi), Michoacan, Guerrero ve Nuevo Leon’u kapsıyordu. Vatandaşlara kolluk kuvvetlerinin faaliyet gösterdiği bölgelerden uzak durmaları, sığınacak bir yer bulmaları, gereksiz seyahatlerden kaçınmaları ve güncel haberleri takip etmeleri bildirildi.
Terör Örgütü İlan Edilen Bir Kartel
İspanyolca kısaltması CJNG olan Jalisco Yeni Nesil Karteli, Meksika’nın en hızlı büyüyen ve en saldırgan suç örgütlerinden biri olarak kabul ediliyor.
Milenio Karteli’nin çöküşünün ardından 2009 yılı civarında ortaya çıkan grup, Oseguera Cervantes’in liderliğinde uygulanan aşırı şiddet eylemleri ve gelişmiş askeri taktikler sayesinde hızla güç kazandı.
Örgüt, saldırılarında patlayıcı yüklü dronlar ile kara mayınları kullanma konusunda öncü oldu ve helikopterler de dahil olmak üzere Meksika ordusuna ait askeri unsurlara defalarca saldırdı. CJNG, 2020 yılında Mexico City’nin merkezinde başkent polis şefini hedef alan, el bombaları ve ağır silahların kullanıldığı cüretkar bir suikast girişiminde bulundu. Saldırıdan sağ kurtulan yetkili, günümüzde federal güvenlik biriminin başında bulunuyor.
ABD Uyuşturucuyla Mücadele Dairesi (DEA), CJNG’yi ABD’nin 50 eyaletinde de varlık gösteren Sinaloa Karteli ile eşdeğer güçte görüyor. Her iki oluşum da Amerikan pazarına yüksek miktarda kokain, fentanil ve metamfetamin sağlayarak milyarlarca dolarlık yasa dışı gelir elde ediyor.
Başkan Trump’ın göreve başladığı ilk gün olan 20 Ocak 2025’te imzaladığı kararname doğrultusunda, Trump yönetimi Şubat 2025’te CJNG’yi Yabancı Terör Örgütü ve Özel Olarak Belirlenmiş Küresel Terörist listesine aldı.
ABD Dışişleri Bakanlığı bu terör örgütü tanımlamasını 20 Şubat 2025 tarihinde; diğer beş Meksika karteli, El Salvador merkezli MS-13 çetesi ve Venezüellalı Tren de Aragua ile birlikte resmi olarak yayımladı.
Başına 15 Milyon Dolar Ödül Konan Firari Lider
17 Temmuz 1966’da Michoacan eyaletinin Aguililla bölgesinde dünyaya gelen Oseguera Cervantes, 1980’li yıllarda ABD’de yaşadıktan sonra tutuklanarak 1990’ların başında Meksika’ya sınır dışı edildi. Tamamen organize suç dünyasına girmeden önce Jalisco’da kısa bir dönem yerel polis olarak görev yaptı, sonrasında Milenio Karteli’ne katıldı ve bu kartelin liderlerinden birinin ailesiyle evlilik bağı kurdu.
Milenio Karteli’nin 2009 ve 2010 yıllarında üst düzey yöneticilerinin yakalanması ve öldürülmesiyle parçalanmasının ardından Oseguera Cervantes ön plana çıkarak CJNG’nin temellerini attı. Acımasız liderliği ve hem rakip çetelere hem de hükümet güçlerine karşı topyekûn savaş açma cesareti, onu Meksika organize suç dünyasının en korkulan karakterlerinden biri yaptı.
Hakkında 5 Nisan 2022 tarihinde hazırlanan en güncel iddianamede Oseguera Cervantes; ABD’ye yasa dışı yollarla metamfetamin, kokain ve fentanil sokmak için komplo kurmak, uyuşturucu ticaretiyle bağlantılı ateşli silah kullanmakla suçlandı. Ayrıca Uyuşturucu Baronlarıyla Mücadele Yasası kapsamında, kesintisiz bir suç örgütünü yönetmekten de yargılanıyordu.
Son yıllarda Meksika hükümeti ve DEA, liderin yakın çevresini büyük ölçüde çökertmeyi başarmıştı. “El Menchito” lakaplı oğlu Ruben Oseguera-Gonzalez, Mart 2025’te ömür boyu hapis ile ek 30 yıl cezaya çarptırıldı ve uyuşturucudan elde ettiği 6 milyar dolardan fazla paraya el konulmasına hükmedildi. CJNG’nin kurucu ortaklarından sayılan “Don Rodo” lakaplı ağabeyi Abraham ise Şubat 2025’te Meksikalı yetkililerce tekrar yakalandı. Ayrıca Oseguera Cervantes’in sağlığının ciddi şekilde bozulduğu, hatta böbrek yetmezliği nedeniyle kendi tedavisi için kırsal bir bölgede özel bir hastane inşa ettirdiği uzun zamandır konuşuluyordu.
